ભારતીય અર્થતંત્ર અને સામાન્ય ગ્રાહકો માટે મોંઘવારીના મોરચેથી ચિંતાજનક સમાચાર સામે આવ્યા છે. શુક્રવારે જારી કરવામાં આવેલા સત્તાવાર આંકડા દર્શાવે છે કે દેશમાં છૂટક મોંઘવારીનો ગ્રાફ ફરી એકવાર ઉપર તરફ જઈ રહ્યો છે. વૈશ્વિક સ્તરે ભૌગોલિક-રાજકીય તણાવ (Geo-political Tension) અને સ્થાનિક બજારમાં સપ્લાય ચેઈનની કટોકટીના લીધે મે મહિનામાં દેશનો છૂટક મોંઘવારી દર 3.93% નોંધાયો છે, જેના કારણે બજારમાં રોજિંદી વસ્તુઓના ભાવ આસમાને પહોંચ્યા છે.

એક જ મહિનામાં ઇંધણના ભાવમાં 4 વખત ઝીંકાયો વધારો

મોંઘવારીના આ ચોંકાવનારા આંકડા એવા સમયે આવ્યા છે જ્યારે દેશની સરકારી ઓઈલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ દ્વારા એકલા મે મહિનાની અંદર જ પેટ્રોલ અને ડીઝલની કિંમતોમાં સળંગ 4 વખત વધારો કરવામાં આવ્યો હતો. ઇંધણ મોંઘું થવાના કારણે દેશમાં માલસામાનની હેરફેર માટેનો ટ્રાન્સપોર્ટ ખર્ચ (પરિવહન ખર્ચ) ખૂબ વધી ગયો છે, જેની સીધી આડકતરી અસર તમામ નાની-મોટી ચીજો પર પડી છે. આંકડાકીય સમીક્ષા મુજબ, ટ્રાન્સપોર્ટ સાથે જોડાયેલો મોંઘવારી દર જે એપ્રિલ મહિનામાં 0.01% ની ઘટાડા સાથે રાહત આપી રહ્યો હતો, તે મે મહિનામાં સીધો કૂદકો મારીને 1.75% પર પહોંચી ગયો છે. આ ઉછાળો સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે રિટેલ માર્કેટમાં ઇંધણની કિંમતો કેટલી ઘાતક સાબિત થઈ રહી છે.

રસોડાનું બજેટ ખોરવાયું: ખાદ્ય પદાર્થોની મોંઘવારીમાં મોટો ઉછાળો

સામાન્ય પરિવારોના રસોડા પર સૌથી મોટો ફટકો ફૂડ ઇન્ફ્લેશન (ખાદ્ય મોંઘવારી દર) ના કારણે પડ્યો છે. સરકારી રિપોર્ટ અનુસાર:

મે મહિનામાં ખાવા-પીવાની ચીજવસ્તુઓનો મોંઘવારી દર વધીને 4.78% થઈ ગયો છે. આ દર એપ્રિલ મહિનામાં નોંધાયેલા 4.20% કરતાં ઘણો વધારે છે અને તે ગયા વર્ષના સૌથી નીચલા સ્તર કરતાં પણ ઉપર પહોંચી ગયો છે. શાકભાજી, કઠોળ અને ખાદ્ય તેલના ભાવો નિયંત્રણ બહાર જતાં ગૃહિણીઓનું બજેટ સંપૂર્ણપણે ખોરવાઈ ગયું છે.

રિઝર્વ બેંકે વધાર્યો મોંઘવારીનો વાર્ષિક અંદાજ; જોખમો વધ્યા

આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઈલની અસ્થિર કિંમતો અને દેશમાં ચાલુ વર્ષે નબળા ચોમાસા (Weak Monsoon) ની આશંકાઓને ધ્યાનમાં રાખીને ભારતીય રિઝર્વ બેંક (RBI) પણ એલર્ટ મોડ પર આવી ગઈ છે. સેન્ટ્રલ બેંકે ચાલુ નાણાકીય વર્ષ માટેના પોતાના અગાઉના મોંઘવારીના અંદાજોમાં સુધારો કરવો પડ્યો છે. આરબીઆઈએ ચાલુ નાણાકીય વર્ષ માટે મોંઘવારી દરનો અંદાજ 4.6% થી વધારીને હવે 5.1% કરી દીધો છે. મધ્યસ્થ બેંકના મતે, મોંઘવારી વધવાની સાથે સાથે ભારતીય રૂપિયા (INR) ના મૂલ્યની સ્થિરતા અને દેશની ચાલુ ખાતાની ખાધ (Current Account Deficit) સામે ઉભા થયેલા આર્થિક જોખમો પણ હવે પહેલા કરતાં વધુ મજબૂત અને ચિંતાજનક બન્યા છે.