લગ્નની સિઝનની શરૂઆત થતા જ બજારમાં સોના અને ચાંદીની માંગમાં અચાનક વધારો થયો છે. ઓલ ઈન્ડિયા સર્રાફા એસોસિએશનના જણાવ્યા અનુસાર, 99.9 ટકા શુદ્ધતા ધરાવતા સોનાનો ભાવ 3,700 રૂપિયા અથવા 2.5 ટકા વધીને 1,51,500 રૂપિયા પ્રતિ 10 ગ્રામ (ટેક્સ સહિત) પર પહોંચી ગયો છે. અગાઉના ટ્રેડિંગ સેશનમાં સોનું 1,47,800 રૂપિયા પર બંધ થયું હતું. તેવી જ રીતે, ચાંદીના ભાવમાં પણ 3.04 ટકાનો વધારો થયો છે, જેના કારણે એક કિલો ચાંદીનો ભાવ 2,30,000 રૂપિયાથી વધીને 2,37,000 રૂપિયા થઈ ગયો છે. બજારના જાણકારો માને છે કે લગ્નોને કારણે જ્વેલર્સ દ્વારા કરવામાં આવેલી નવી ખરીદી અને કિંમતો નીચી આવતા રોકાણકારોના આકર્ષણને કારણે આ સુધારો જોવા મળ્યો છે.

આ ભાવવધારા પાછળનું એક મુખ્ય કારણ ભારતીય રૂપિયાનું નબળું પડવું પણ છે. સોમવારે રૂપિયો અમેરિકી ડોલર સામે પ્રથમ વખત 95 ના સ્તરને પાર કરી ગયો હતો અને 95.23 ના રેકોર્ડ નીચલા સ્તરે પહોંચી ગયો હતો. તેલની વધતી કિંમતો અને વિદેશી સંસ્થાઓ દ્વારા ડોલરની સતત માંગને કારણે રૂપિયા પર દબાણ વધ્યું છે. જ્યારે રૂપિયો નબળો પડે છે, ત્યારે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાંથી સોનાની આયાત મોંઘી બને છે, જેની સીધી અસર ઘરેલુ ગ્રાહકો પર પડે છે. એચડીએફસી સિક્યોરિટીઝના વિશ્લેષકોના મતે, યુએસ ટ્રેઝરી બોન્ડ યીલ્ડમાં ઘટાડાને કારણે વૈશ્વિક સ્તરે પણ સોના પ્રત્યે રોકાણકારોનો વિશ્વાસ વધ્યો છે, જેની અસર ભારતીય બજારમાં પણ વર્તાઈ રહી છે.

જોકે, આજના ઉછાળા છતાં માર્ચ મહિનો સોના અને ચાંદી માટે અત્યંત ખરાબ સાબિત થયો છે. 2 માર્ચથી અત્યાર સુધીના આંકડાઓ પર નજર કરીએ તો સોનાના ભાવમાં કુલ 21,300 રૂપિયા એટલે કે લગભગ 12.3 ટકાનો જંગી ઘટાડો જોવા મળ્યો છે. ચાંદીની સ્થિતિ તો વધુ ખરાબ છે, જે આ મહિનામાં 63,000 રૂપિયા અથવા 21 ટકા જેટલી તૂટી ગઈ છે. આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં સ્પોટ ગોલ્ડ હાલમાં 4,531 ડોલર પ્રતિ ઔંસ પર ટ્રેડ કરી રહ્યું છે. નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે બજારમાં અત્યારે ભારે અસ્થિરતાનો માહોલ છે અને રોકાણકારો અમેરિકી ડોલર તેમજ ક્રૂડ ઓઈલના ભાવ પર ચાંપતી નજર રાખી રહ્યા છે.

લગ્નની સીઝનમાં દાગીના ખરીદવા માંગતા મધ્યમ વર્ગના પરિવારો માટે આ ભાવવધારો ચિંતાનો વિષય છે. જાન્યુઆરી અને ફેબ્રુઆરીમાં ભાવમાં જે રાહત જોવા મળી હતી તે હવે ધીમે ધીમે સમાપ્ત થઈ રહી હોય તેવું લાગે છે. નિષ્ણાતો સલાહ આપી રહ્યા છે કે આગામી દિવસોમાં પણ ભાવમાં ઉતાર-ચઢાવ ચાલુ રહી શકે છે, તેથી ગ્રાહકોએ સમજી વિચારીને રોકાણ કે ખરીદી કરવી જોઈએ. વૈશ્વિક ભૌગોલિક રાજકીય તણાવ અને આર્થિક ડેટા પણ આવનારા સમયમાં સોના અને ચાંદીની દિશા નક્કી કરવામાં મહત્વની ભૂમિકા ભજવશે.